‘In 2030 kunnen hier autonoom varende schepen aanmeren’

Joyce Bliek geeft leiding aan de drie jaar geleden opgerichte afdeling Digital Business Solutions van Havenbedrijf Rotterdam. Met haar spreken we over digitalisering en het toepassen van blockchain.

Wat zijn de grote voordelen van digitale innovaties voor de haven van Rotterdam?

Het maakt de activiteiten in de haven efficiënter, veiliger en duurzamer.

Zijn er praktijkvoorbeelden waarbij digitalisering een belangrijke rol speelt en die wellicht al voor successen hebben gezorgd?

De voor de activiteiten in de haven belangrijke water- en weergegevens, die we in de afgelopen vijftien jaar verzameld hebben, worden nu door middel van een Internet of Things-platform gedigitaliseerd. Dat kan ons helpen bij de beslissing of een schip gegeven de omstandigheden veilig onze haven binnen kan lopen of niet. Door de grote fluctuaties in de getijden, de stromingen, het zoutgehalte van het water en de wind – in combinatie met het grote aantal schepen dat we verwerken – is dit een complex geheel.

Een ander voorbeeld is het platform Pronto, dat rederijen, agenten, terminals en andere dienstverleners gebruiken om informatie over hun bezoek aan de haven uit te wisselen. Elk schip krijgt een eigen digitale identiteit waaraan elke gebeurtenis gekoppeld wordt, van de aankomst en aanwezigheid in de haven tot en met de afvaart. Door deze structuur kunnen schepen die we ontvangen hun wachttijd gemiddeld met 20% verkleinen, wat ook weer een effectievere benutting van de terminals mogelijk maakt. Dit, naast een nauwkeuriger planning van een groot aantal services, zoals het bunkeren.

Is er een jaarlijks budget voor digitaliseringsprojecten vastgesteld en zo ja, hoe groot is dat?

Het budget omvat meerdere miljoenen euro’s per jaar. Details wil ik daarover echter niet geven.

Hoe groot is de afdeling Digital Business Solutions?

Op dit moment werken dertig medewerkers van het havenbedrijf in de digital business solutions-afdeling. Ze worden door een netwerk van externe freelance specialisten en ontwikkelaars ondersteund, die dan weer met IT-ondernemingen als IBM en Cisco samenwerken.

Welke rol speelt hierbij het PortXL-programma?

We zijn ervan overtuigd dat de mate waarin ondernemingen in staat zijn digitale technieken toe te passen een van de meest beslissende factoren voor de toekomst van de wereldwijde havens is. Dat is ook de reden waarom innovaties veel ruimte, mogelijkheden en ondersteuning krijgen om in de haven van Rotterdam succesvol te zijn.

PortXL is wereldwijd het enige start-up programma met een focus op havenactiviteiten. Dit zogenoemde incubator-programma biedt veelbelovende, havengerelateerde start-ups de mogelijkheid hun ideeën in een intensief programma van drie maanden op gang te helpen. De meeste van deze ideeën draaien om de digitalisering van processen en kunnen daarom de initiatieven van de afdeling Digital Buiness Solutions versterken.

Welke rol kan de blockchain-technologie spelen, of welke verbeteringen maakt blockchain mogelijk voor zeehavens en andere partners in de supply chain?

Blockchain kunnen we op dit moment beschouwen als een van de belangrijkste innovaties, waarbij er overigens ondanks het enthousiasme op dit moment nog niet zo heel veel volledig functionerende toepassingen zijn. Daarom hebben de stad Rotterdam en de haven samen een laboratorium voor de ontwikkeling van concrete toepassingen en oplossingen op basis van deze technologie opgezet.

Hoe ziet dat eruit?

Het laboratorium kreeg de naam ‘BlockLab’. Met deze technologie kunnen we ladingstromen efficiënter organiseren. Een van de eerste concrete projecten binnen het BlockLab is een in samenwerking met ABN Amro, Flora Holland en Transfollow ontwikkelde blockchain-toepassing voor financiële processen in de havenlogistiek.

Wat moeten we ons daarbij voorstellen?

Er ontstaan in feite twee stromen, een fysieke afwikkeling en wat wij noemen een digitale tweeling, die gekoppeld is aan het fysieke transport. De rekening van de logistieke dienstverlener gaat samen met het bewijs van levering naar de financiële afdeling. Op deze manier wordt de betrouwbaarheid van de financiële transactie verbeterd.

Ondersteunen jullie ook partijen in de supply chain die wel aan de digitalisering willen deelnemen, maar niet over de financiële middelen beschikken?

Nee, dat doen we niet. Maar door de uitwisselingen van toepassingen en oplossingen, die we met andere ondernemingen binnen onze havengemeenschap ontwikkelen, kunnen ook andere partijen van onze activiteiten profiteren en verbeteringen in hun eigen supply chain en processen doorvoeren.

Beperken de digitale processen zich tot Rotterdam en de directe omgeving van de haven, of zijn er ook grensoverschrijdende projecten?

Er zijn inderdaad ook internationale projecten. Zo is er een samenwerking voor de uitwisseling van data met de feeder-centrale in Hamburg. Omdat de standaards internationaal geaccepteerd zijn, willen we in het kader van een
pilotproject ook andere havens in het optimalisatie-programma opnemen.

Als we naar de toekomst kijken: waar gaat de digitale reis naartoe?

We zijn er als havenautoriteit in Rotterdam klaar voor nog voor het jaar 2030 autonoom varende schepen aan te laten leggen. Dat betekent dat alle procedures in verband met het ontvangen van een schip volledig gedigitaliseerd worden en dat er een continue digitale communicatie is tussen het schip en de omgeving. Daarvoor zijn investeringen in cybersecurity nodig, maar ook in een betrouwbare infrastructuur en in standaardisering.

Auteur: Mels Dees

Auteur: Nathalie Montfoort

Nathalie Montfoort is hoofdredacteur van Mainport en redacteur bij Nieuwsblad Transport.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.